Ekonomik Durgunluktan Çıkmak İçin Öneriler

2016 yılı boyunca talebin düşmesi, maliyetlerin artması, finansal dengelerdeki bozulmalar ve rekabetin her zamankinden daha da zor olması, sanayi üretimini olumsuz etkiliyor maalesef. Son açıklanan verilere göre, üçüncü çeyrekte sanayi üretiminde büyüme gerçekleşmedi; bir önceki çeyreğe göre % 3.1 daralma gerçekleşti. Son çeyreğin de çok farklı olması beklenmiyor.

Piyasalara baktığımızda her sektörde sıkıntı olduğunu görüyoruz. Ancak genel bir sıkıntı var deyip, hiçbir şey yapmadan piyasaların düzelmesini beklemek çözüm olmuyor. Her şirketin kendi çözümlerini üretmeye çalışması gerekiyor. Bu çözüm yolları neler olur diye baktığımızda, pek çok sektör yöneticisinin ortak çözüm önerilerinin maliyetleri kontrol altına alma, katma değerli ürünler üretme, yeni pazarlar bulma ve kendi insan kaynağını yetiştirme olduğunu görüyoruz.

ekonomik_durgunluktan_cikmak_icin

Ben de herkesin endişeli olduğunu, önünü görmeye çalıştığını, bazı planlarını ertelediğini, pazarlama, eğitim ve yatırım bütçelerini azalttığını görüyorum. Bu endişeleri anlıyorum ama sıkıntılı dönemi atlatmanın yolu bu bütçeleri azaltmaktan veya planları ertelemekten geçmiyor.

Böylesi sıkıntılı bir dönemin üstesinden gelmenin yolu işletmelerin kendine en uygun çözümleri bulmasından ve uygulamasından geçiyor.

Bu dönemde aşağıdaki çözüm önerilerini dikkate alırsanız, işletmeniz için zorlukların üstesinden daha kolay gelebilirsiniz:

1. İnovasyon ve yenilikçilik
İşletmelerin fark yaratabilmek ve rekabet avantajı sağlayabilmek için, inovasyona önem vermesi gerektiği artık yadsınamaz bir gerçek. Özellikle durgunluk dönemlerinde inovatif, yepyeni ürün ve hizmetler geliştiren firmalar bir adım öne geçiyor.

2. Katma değeri yüksek ürünler
İnovasyon ve yenilikçilik kültürünün yerleştiği işletmeler, tüketicilerini de çok iyi tanıyorsa, tüketici için katma değeri yüksek ürünler geliştirebiliyor. Bu da rekabette fark yaratmak ve karlılık artışı anlamına geliyor.
3. Teknolojiye yatırım
Teknolojiye yatırım yapmayan firmaların artık uzun süre varlığını sürdürmesi mümkün değil. Teknoloji hem süreçlerin iyileştirilip, maliyetlerin düşürülmesine yardımcı oluyor, hem de doğru bilgiye hızlı ulaşmayı mümkün kılıyor.

4. Yeni pazarlar bulma
İç piyasada talep daraldığı için yeni pazarlara açılan firmalar avantaj sağlıyor.

5. Maliyetleri kontrol altına alma
Talebin daralmasına bağlı olarak karlılık düşüşünü tersine çevirebilmek için maliyetlerin düşürülmesi gerekiyor. Maliyetlerin düşürülmesi de iş süreçlerinin sürekli iyileştirilmesi gerektiriyor.

6. Dağıtım kanalı etkinliği
Dağıtım kanallarının ve dağıtım süreçlerinin gözden geçirilerek etkinliğinin arttırılması, dağıtım maliyetlerinin düşürülmesine yardımcı olacağı gibi, doğru müşteriye ulaşmayı da beraberinde getiriyor.

7. Operasyonel mükemmellik
Yukarıdaki maddelerde belirtilen tüm çalışmalar, işletmenin operasyonel mükemmelliğe ulaşmasına yardımcı oluyor. Bu da rekabette ayakta kalmasını sağlıyor.

8. Kendi İnsan Kaynağını Yetiştirme
Nitelikli insan kaynağına erişim sorunu yaşayan işletmeler, üretimde de ciddi sıkıntılar yaşıyor. İşletmeler kendi çalışanlarını yetiştirmesi bu sorunun aşılmasına yardım ediyor.

9. Hız
Ekonomik, siyasi, teknolojik tüm koşulların çok hızlı olduğu günümüzde işletmelerin de bu hıza ayak uydurması hayati önem taşıyor. Hızlı davranamayan işletmeler rekabet yarışında geride kalıyor.

Aslında tüm bu çözüm önerilerine baktığımızda durgunluk dönemlerinin bir işletme için çok önemli fırsatları barındırdığını görüyoruz. Burada önemli olan bu fırsatları iyi görebilmek ve işletmeye en faydalı olacak şekilde değerlendirebilmek.

Hadi işletmenize bir de bu gözle bakın, durgunluğu fırsata çevirin.

Bir Pazarlama Faaliyeti Yapmadan Önce Sormamız Gereken Sorular

Pazarlama planlarımızı hazırlarken, bazı durumlarda planladığımız aktivitelerin kısa vadeli etkilerine odaklanıp, uzun vadede işimize olacak katkısını düşünmüyoruz. Böyle olunca da etkin ve verimli aktiviteler yapmıyoruz, paramızı ve zamanımızı boşa harcıyoruz. Markamız hakkında yanlış algılara yol açabiliyoruz. Müşterilerimizden uzaklaşabiliyoruz.

Aşağıdaki sorular, pazarlama aktivitelerinin doğruluğuna karar vermemize yardım eder:

  • Ürünümüzün kalitesinden emin miyiz?
  • Ürünümüzün fiyatı doğru mu?
  • Ürünümüzün dağıtım sorunu var mı?
    • Olması gereken her satış noktasında bulunuyor mu?
  • Yapacağımız pazarlama aktivitesi, hedeflerimize ulaşmamıza nasıl katkı sağlayacak?
  • Müşterilerimize ulaşmamızı ve bağ kurmamızı sağlayan en iyi aktivite bu mu?
  • Paramızı buraya harcamak yerine, başka bir yere harcasaydık, daha etkin ve verimli bir çalışma mı yapmış olurduk?
  • Pazarlama aktivitesi, markamızın kimliği ile uyumlu mu?
  • Pazarlama aktivitesi, kurumumuzun itibarına uygun mu?
  • Aktivitenin başarılı olup olmadığını nasıl anlayacağız? Aktiviteden beklentimiz net olarak nedir?
    • Başarı kriterleri belli mi?
    • Hedeflerimizi belirledik mi?

pazarlama_plani_sorular

Pazarlama planlarımızı hazırlarken, tüm aktiviteleri doğru bir şekilde değerlendirdikten sonra plana koyar ve uygularsak, kazançlarımızı daha kolay arttırabiliriz.

Bu nedenle pazarlamaya başlamadan önce bu soruları sormayı unutmayalım.

Pazarlama Planınız Hazır mı?

Aralık, geçmiş yılı değerlendirdiğimiz, yeni yılda yapacaklarımızı düşündüğümüz, yeni yıl listeleri yaptığımız bir ay.

Yılın bu dönemini seviyorum. Geride kalan yılda yaptıklarımı iyisiyle kötüsüyle değerlendirmek, hatalarımdan dersler almak, yeni hayaller kurmak, gelecek yılın planlarını yapmak beni tazeliyor, heyecanlandırıyor, motive ediyor. Pek çok yeni iş yapmak, yeni insanlara dokunmak, yeni firmalarla buluşmak, yeni şeyler üretmek heyecanıyla doluyor içim.

Firmalarımız için de yılın son çeyreği bizlerin bu dönemine çok benziyor. Ağustos sonundan itibaren yeni yılın bütçe hazırlıklarına başlıyoruz. Uzun toplantılar yapıyoruz, günlerce çalışıyoruz, önümüzdeki bir yılı planlıyoruz. Bu arada orta ve uzun vade planlarımızı da gözden geçiriyoruz.

Aralık ayında sizlerin bütçe hazırlıkları nasıl gidiyor? Pazarlama bütçenizi belirleyip, pazarlama planınızı hazırladınız mı?

pazarlama_plani

Pazarlama planının bir işletme için neden önemli olduğunu “Pazarlama Planı Ne İşe Yarar?” başlıklı yazımda anlatmıştım.

Bir işletmenin etkin bir pazarlama yapıp, hedeflerine ulaşabilmesinde önemli bir payı olan pazarlama planını yaparken dikkat etmenizi önerdiğim birkaç noktayı paylaşmak isterim:

  • İşletmenizin mevcut durumunu analiz edin; işletmenizin geleceğini hayal edin.
    • Neredesiniz?
    • Nerede olmak istiyorsunuz?
  • Geçtiğimiz yıl yaptığınız pazarlama faaliyetlerini gözden geçirin.
    • Bu faaliyetler olmak istediğiniz yere ulaşmanıza katkı sağladı mı?
    • Hedeflerinize ulaştınız mı?
    • Yanlış yaptıklarınız var mıydı?
    • Neleri daha iyi yapabilirdiniz?
  • Olmak istediğiniz yere ulaşmak için neler yapmanız gerekiyor?
    • Hedeflerinizi belirleyin.
    • Yapılması gereken pazarlama faaliyetlerini belirleyin.
    • Hedeflerinize ulaşmanıza ne kadar fayda sağlayacağını değerlendirin.
  • Hedeflerinizin spesifik, ölçülebilir, ulaşılabilir, gerçekçi ve zaman sınırlı olmasına özen gösterin.
  • Pazarlama planınızı yıllık olarak hazırlayın.
  • Planın hazırlanma sürecine satış, üretim, muhasebe, finans vb işletmenizin diğer bölümlerini de dahil edin. Böylece daha etkin ve uygulanabilir bir plan yapma şansınız olur.
  • Planın etkin uygulanabilmesi için, planı tüm detaylarıyla birlikte uygulamadan sorumlu kişi ve bölümlerle paylaşın.
  • Her ay hedeflerinizin neresinde olduğunuzu gözden geçirin.
  • Hedeflere ulaşılamadıysa, nedenlerini sorgulayın; hedeflere ulaşabilmek için gerekli aktiviteleri planlayın.

Günümüzde her şey çok hızlı değişiyor. Rakiplerimiz çok hızlı hareket ediyor. Teknoloji son hızla gelişiyor. Artık “hız” en önemli şey hayatımızda.

Hepimiz varlığımızı sürdürebilmek, rekabette bir adım öne geçebilmek ve karlılığımızı arttırabilmek için “hızlı” olmalıyız!

2016 biterken henüz pazarlama planınızı hazırlamadıysanız, en kısa sürede hazırlamaya başlayın! Hazırladıysanız, planınızı önerilerim doğrultusunda gözden geçirin.

Hızlı olun, zamanın gerisinde kalmayın!

Pazarlama Planı Ne İşe Yarar?

Pazarlama planı işletmeniz için çok önemlidir. İşletmenizin hangi hedeflere, nasıl ulaşacağını belirlemenizde bir rehber işlevi görür.

Temel olarak pazarlama planı aşağıdaki soruların yanıtlarını içerir:

  • Neredeyim?
  • Nereye gitmek istiyorum?
  • Gitmek istediğim yere nasıl ulaşacağım?

Şu anda “Ben bunları zaten biliyorum. Neden plan gerekiyor? Plan yapmaktan iş yapamıyoruz.”  diye düşünüyorsunuz belki.

Ama okumaya devam ederseniz pazarlama planınızın işletmeniz için ne kadar önemli olduğunu göreceksiniz.

Bir gününüzü düşünün: O gününüz planlıysa çok daha verimli geçirirsiniz. O gün yapmak istediklerinizin hepsini gerçekleştirirsiniz.

Benzer şekilde bir pazarlama planınız olursa, ne yapacağınızı, nasıl yapacağınızı net olarak belirlerseniz, plan çerçevesinde istediğiniz noktaya ulaşmanız çok daha kolay olur.

Pazarlama planı;

  • Sizi düşündürür.
  • Geleceği, rekabeti düşünmenizi sağlar.
  • Geleceği tahmin etmenizi kolaylaştırır.
  • Değişimleri görmenize yardım eder.
  • Yaratıcılığınızı arttırır.
  • Rekabette nasıl farklılaşacağınızı gösterir.
  • Müşterilere nasıl ulaşacağınızı görmenize yardım eder.
  • İşletmenizi, olanaklarını daha iyi tanımanıza, olası riskleri ve fırsatları görmenize yardımcı olur.
  • Hedeflerinizi koyup, onlara nasıl ulaşacağınızı belirlemenizi sağlar.

Pazarlama planı, şirketinizin iş planının bir parçasıdır. Hazırlanması zaman ve emek ister. Ama titizlikle hazırlanan bir plan, verimli ve etkin iş sonuçlarının gerçekleşmesine yardım eder.

Pazarlama planı sürecini aşağıdaki gibi basitçe anlatabiliriz:

resim

Unutmayın, pazarlama planı yaparsanız, doğru faaliyetleri gerçekleştirirsiniz. Neyin işe yarayıp yaramadığını görürsünüz. Yaptığınız harcamalar boşa gitmez. Şirketinizin uzun vadede karlılığı artar.

Pazarlama Bütçesini Nasıl Belirlemeli?

Yılsonu geldi. Firmanızın önümüzdeki yıl için pazarlama bütçesini belirlediniz mi?

Bütçeyi belirlediniz ya da belirlemeye çalışıyorsunuz. Kafanızda aşağıdakilere benzer sorular olduğunu tahmin ediyorum:

  • Ayıracağım miktara nasıl karar vermeliyim?
  • Ciromun belli bir yüzdesini mi pazarlama harcamalarına ayırmalıyım?
  • Bu bütçe yeterli mi yoksa fazla mı yüksek?
  • Bütçemin boşa gitmemesi için ne yapmalıyım?
  • Düşük bütçeli birkaç proje mi yapsam sadece?

Bu soruların yanıtlarını vermek zor gibi görünebilir. Ancak hedeflerinizi bilirseniz, iyi bir planlama yaparak, verimli ve doğru bir bütçe oluşturabilirsiniz.

Pazarlama bütçesi, faaliyet gösterdiğiniz sektöre, işinizin hacmine, şirketinizin eskiliğine, hedef pazarınızın büyüklüğüne, büyüme hedeflerinize ve pazarlama hedeflerinize göre değişir. Örneğin yeni bir firmaysanız ve bir marka oluşturmaya çalışıyorsanız, daha fazla pazarlama bütçesi ayırmanız gerekir. Yıllardır bilinen bir markaysanız pazarlama bütçeniz görece daha düşük olabilir.

Bütçeyi etkileyen birçok faktör olduğu için, cironun belli bir yüzdesini pazarlama bütçesine ayırmak” yaklaşımının doğru olmadığını düşünüyorum.

Pazarlama bütçesini, yukarıdaki faktörleri dikkate alarak hazırladığınızı düşünelim. Peki, bu bütçeyi nerelere harcayacaksınız?

Burada dikkat edilmesi gereken nokta işleyen ve getirisi olan faaliyetlere para harcamak.

Peki, yapılacak harcamanın işe yarayıp yaramayacağını nasıl bileceksiniz?

Eski bir şirketseniz, önceki yıllarda yapılan harcamaların detaylı olarak incelemeniz gerekir. Hangi pazarlama faaliyetine ne kadar harcama yapıldığını, işe yarayıp yaramadığını detaylı olarak incelemelisiniz. Buna göre, pazarlama ve büyüme hedeflerini de göz önüne alarak, bir sonraki yılın faaliyetlerini ve harcamaları planlamalısınız.

Yeni bir şirketseniz, yapılacak faaliyetlerin maliyetlerini detaylı olarak belirleyip, olası getirilerini de hesap etmelisiniz. Kendinizi tanıtmanız için daha çok çaba gerekeceğinden, bütçenizi oluştururken bunu da dikkate almalısınız.

Bütçe oluştururken işinizi kolaylaştıracak şey, bir pazarlama planınızın olması. Pazarlama planı konusunu da sonraki yazıda inceleyeceğiz.